Karbon, Evren’deki en bol dördüncü elementtir. Bütün canlılar karbondan yapılır. Karbon ayrıca okyanusun, havanın ve hatta taşların bir parçasıdır. Karbon, Dünyamızdaki ve atmosferindeki birçok farklı şekil ve yerde bulunan bir elementtir.
Daha önce bahsedildiği gibi, canlı organizmalarda bol miktarda bulunur. Bu unsur olmadan var olamazdık. Vücudumuzu oluşturan protein, karbonhidrat ve DNA gibi anahtar moleküller, önemli bir bileşen olarak karbon içerirler. Karbondioksit veya CO2 şeklinde atmosferimizde de bol miktarda karbon bulunur. Ek olarak, karbon fosil yakıtlar şeklinde de Dünya içinde hapsolur.
Dünya’da karbonunun büyük bir kısmı (yaklaşık 65.500 milyar metrik ton) kayalıklarda depolanır. Geri kalan kısım ise okyanusta, atmosferde, bitkilerde, toprakta ve fosil yakıtlarda bulunuyor.
Karbon döngüsü, karbonun hava, toprak, bitkiler, hayvanlar ve fosil yakıtlardan geçtiği süreçtir. karbonun atmosferden organizmalara ve Dünya’ya ve daha sonra atmosfere geri dönmesi sürecidir. Bu denge, Dünya’nın sıcaklığının bir termostat gibi nispeten sabit kalmasına yardımcı olur.
-Karbon atmosferden bitkilere geçer. (Güneşin yardımı ve fotosentez süreci boyunca bitkiler karbondioksit’i havadan çeker)
-Karbon bitkilerden hayvanlara geçer.( Gıda zincirleriyle, bitkilerde bulunan karbon, onları yiyen hayvanlara geçer. Diğer hayvanları yiyen hayvanlar da karbonu yiyeceklerinden alırlar.)
-Karbon, bitkilerden ve hayvanlardan toprağa hareket eder. (Bitkiler ve hayvanlar öldüğünde, vücutları, toprakta çürür. Bazıları milyonlarca yıl toprağa gömülür ve milyonlarca yıl içinde fosil yakıtlar haline gelir.)
-Karbon canlılardan atmosfere geçer. (Her nefes verdiğinizde, atmosfere karbondioksit gazı salmış olursunuz.)
Yukarıdaki gerçekleşen olaylara karbon döngüsü denir. Dünyamızın ve atmosferinin bir bütün olarak kapalı bir ortam olduğunu hatırlamak önemlidir. Suyu bir örnek olarak düşünün. Su, dünyaya ve atmosfere sürekli olarak döner. Okyanuslarımızdan ve diğer su kaynaklarından buharlaşır ve bulutların içinde tutulur. Daha sonra, su yağmur şeklinde geri döner. Karbon döngüsü’de bu şekildedir.